جنگنده اف۵ حوثی‌ها از کمک نظامی آمریکا به یمن شمالی در ۱۹۷۹ باقی مانده
در روز‌های اخیر، حوثی‌های یمن به عنوان یکی از پرمخاطب‌ترین گروه‌های منطقه خاورمیانه شناخته می‌شوند که با حمایت از حماس و مخالفت با درگیری اسرائیل در غزه، به کشتی‌های وابسته به اسرائیل در دریای سرخ حملات می‌کنند. اگرچه این گروه از موشک‌های بالستیک، کروز و ضد‌کشتی برخوردار است و از آن‌ها استفاده کرده، اما یکی از شگفت‌انگیز‌ترین دارایی‌های نیرو‌های حوثی، تنها یک جنگنده جت اف-۵ تک‌نفره است.
مقام‌های حوثی اگرچه این جنگنده قدیمی آمریکایی را به پرواز در آورده و تصاویر آن در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده، اما یک مقام آمریکایی تهدید احتمالی این هواپیما را رد کرده و آن را غیر‌موثر از نظر رزمی توصیف کرده است.
حوثی‌ها چندین حمله را علیه کشتی‌های وابسته به اسرائیل و آمریکا در دریای سرخ انجام داده‌اند که موجب واکنش ایالات متحده و متحدانش در قالب حملات هوایی شده است.
به نظر می‌رسد نیروی هوایی یمن و حوثی‌ها تنها شامل یک جنگنده اف-۵ باشد که در جریان جنگ داخلی اخیر از نیرو‌های دولتی به غنیمت گرفته شده است. بر اساس تحلیل جاشوا کونتز، متخصص امور یمن، این هواپیما برای اولین بار در سپتامبر گذشته در یک رژه نظامی در صنعا ظاهر شد.
بر اساس گزارش‌ها، این جنگنده حوثی‌ها احتمالا یکی از دوازده فروند اف-۵ است که آمریکا در أواخر دهه ۱۹۷۰ برای جلوگیری از دخالت شوروی در جنگ یمن به این کشور فرستاده بود.
جنگنده‌های اف-۵ هواپیما‌های ماک‌احدی هستند که در دهه‌های ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰ توسط ارتش آمریکا ساخته شده و ارتقا‌های مختلفی داشته‌اند. به دلیل دوام بالا و هزینه نسبتا پایین، در دهه ۱۹۷۰ در اختیار برخی متحدان آمریکا قرار گرفتند.
در طول جنگ سرد، نیروی هوایی یمن شمالی یا جمهوری عربی یمن با جنگنده‌های میگ-۱۷ و میگ-۲۱ اهدایی شوروی شناخته می‌شد. با این حال، از سال ۱۹۷۹ این کشور هواپیما‌های جنگنده سبک نورثروپ اف-۵ای تایگر ۲ را نیز در ناوگان خود جای داد که برای اولین بار در سال ۱۹۷۲ پرواز کرده بود. نحوه دستیابی یمن به این ناوگان کوچک اف-۵ آمریکا داستانی شگفت‌انگیز است.
دستیابی یمن به این هواپیما‌ها مستقیما با جنگ دوم یمن در مارس ۱۹۷۹ مرتبط بود. از منظر تاریخی، یمن شمالی بخشی از امپراتوری عثمانی در قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم بود، در حالی که یمن جنوبی رسما بخشی از امپراتوری بریتانیا از اواسط قرن نوزدهم محسوب می‌شد. یمن شمالی برای اولین بار در سال ۱۹۴۸ توسط آمریکا به عنوان یک قلمرو مستقل شناخته شد، اگرچه ریشه‌های آن به سال ۱۹۱۸ بازمی‌گردد. این کشور در سال ۱۹۶۲ به نام جمهوری عربی یمن (YAR) شناخته شد، در حالی که جمهوری دموکراتیک خلق یمن جنوبی (PDRY)، یک دولت کمونیستی با روابط نزدیک با اتحاد جماهیر شوروی سابق، در سال ۱۹۶۷ به رسمیت شناخته شد. جنگ داخلی سنگینی بین این دو از سال ۱۹۶۲ تا ۱۹۷۰ ادامه یافت که با پیروزی شمالیان به پایان رسید.
در آغاز دهه ۱۹۷۰، ناآرامی و بی‌ثباتی سیاسی قابل توجه‌ی بین شمال و جنوب وجود داشت که منجر به جنگ اول یمن در سال ۱۹۷۲ شد. این درگیری تنها سه هفته از سپتامبر تا اکتبر ادامه یافت و طرفین قول دادند در چارچوب توافقنامه قاهره متحد شوند. با این حال، صلح دوام نیاورد و جنگ دوم یمن در أواخر فوریه ۱۹۷۹ آغاز گردید.
در زمان ریاست جمهوری جیمی کار‌تر، ایالات متحده تصمیم گرفت با تامین طیف وسیعی از تجهیزات نظامی در أوائل مارس ۱۹۷۹ از جمهوری عربی یمن حمایت کند.
این پکیج کمک ۳۹۰ می‌لیون دلاری شامل دوازده جنگنده اف-۵ای بود که هشت مورد آن ابتدا برای اتیوپی ساخته شده بود اما تحویل به اتیوپی لغو گردید و چهار مورد دیگر ساخت جدید بودند. این بسته همچنین شامل دو هواپیما ترابری سی-۱۳۰، شصت تانک ام-۶۰، پنجاه نفربر زرهی ام-۱۱۳، نزدیک به ۳۰۲ موشک هوا-به‌هوای ایم-۹ سایدوایندر، هاوین، نارنجک‌انداز و مهمات دیگر می‌بود. علاوه بر این، دولت کار‌تر به عربستان سعودی اجازه داد تا چهار جنگنده اف-۵بی دو‌نشین را به این جمهوری یمن بفرستد.
اما اف-۵ به شدت از جت‌های پیشرفته اف-۳۵ آمریکا که به عنوان بهترین جنگنده جهان شناخته می‌شوند، عقب است. اف-۳۵ قدرتمند‌ترین موتور‌های جهان و طیف وسیعی از سنسور‌ها و رادار‌ها را برای ارتقای آگاه‌ی موقعیتی خلبان و پنهان کردن موقعیت خود دارد.
با وجود برتری چشمگیر جنگنده‌های مدرن نیروی هوایی آمریکا نسبت به تنها اف-۵ حوثی‌ها، برخی کارشناسان معتقدند که یک اف-۵ در صورت پنهان‌کاری می‌تواند یک اف-۳۵ را هدف قرار دهد، هرچند بعید است که این جنگنده قدیمی بتواند برای چنین کمینی به اندازه کافی به اف-۳۵ نزدیک شود.
