خواص ارده و شیره برای سلامت کبد و کلیه و درمان اختلالات گوارشی
ارده و شیره یکی از پرطرفدارترین و مفیدترین ترکیب‌های غذایی سنتی است که نه تنها طعم خوشمزه‌ای دارد، بلکه حاوی طیف وسیعی از مواد مغذی ضروری برای بدن می‌باشد. این خوراکی که از ترکیب کنجد پوست‌کنده و شیره انگور (یا میوه‌های دیگر) حاصل می‌شود، در طب سنتی و پزشکی مدرن به دلیل اثرات درمانی گسترده‌اش شناخته شده است.
ترکیبات غذایی و ارزش‌های کالری ارده شیره
ارده یک مایع غلیظ است که از خرد کردن دانه‌های کنجد بریانی و پوست‌کنده بدون جدا کردن روغن طبیعی آن به دست می‌آید. ترکیب این خمیر با شیره میوه‌ها — به‌ویژه شیره انگور — محصول نهایی را شکل می‌دهد. برای کنترل میزان شیرینی، معمولاً نسبت شیره کمتر از ارده در نظر گرفته می‌شود.
🔗 بیشتر بخوانید: بارش برف سنگین در آذر ۶۳ در تهران_دانستنی
این ترکیب کاملاً گیاهی، خالی از گلوتن و سرشار از آمینواسیدها، چربی‌های سالم، فیبر، پروتئین، ویتامین‌های گروه ب (به‌ویژه تیامین)، منیزیم، مس، فسفر، منگنز، آهن و روی است. هر قاشق غذاخوری ارده و شیره (نسبت ۱ به ۱) حدود ۱۲۵ کالری انرژی فراهم می‌کند.
طبع و مزاج ارده و شیره در طب سنتی
هر دو مؤلفه ارده و شیره طبع گرم دارند. به همین دلیل، مصرف آن برای افراد سردمزیج بسیار مفید و تقویت‌کننده است. اما گرم‌مزیجان باید با احتیاط از آن استفاده کنند، زیرا می‌تواند باعث غلیظ شدن صفرا و بروز جوش شود. مصلح این ترکیب، سرکه و عسل است؛ بنابراین گرم‌مزیجان می‌توانند برای تعدیل طبع، ارده و شیره را همراه با این مواد یا میوه‌های تازه با طبع سرد مصرف نمایند.
🔗 بیشتر بخوانید: عوارض و خطر گرما برای دیابتیها و شیوه پیشگیری از آن_دانستنی
۲۵ خاصیت درمانی و پیشگیرانه ارده و شیره
- انرژی‌زا و گرم‌کننده: انتخاب ایده‌آل برای فصل سرما جهت تامین انرژی مورد نیاز بدن.
- ضد لخته‌سازی: خاصیت آنتی‌ترومبوتیک دارد و از لخته شدن خون پیشگیری می‌کند.
- تنظیم‌کننده فشار خون و کلسترول: سطح کلسترول را کاهش داده، جریان خونی را بهبود بخشیده و ضربان قلب را تنظیم می‌کند.
- تامین نیازهای اساسی بدن: طیف کامل مواد مغذی در آن، بخش مهمی از نیازهای روزانه را برآورده می‌کند.
- استحکام استخوان و دندان: غنی از کلسیم (منبع کنجد) برای پیشگیری از استئوپوروز، درد مفصل و سلامت دندان.
- محافظت قلبی-عروقی: حاوی سسامین و سسامولین (چربی‌های طبیعی) برای پیشگیری از تصلب شرایین و انسداد رگ‌های قلب.
- منبع پروتئین و فولیک اسید: برطرف‌کننده نیاز روزانه به اسید فولیک و سازنده بافت.
- رفع کم‌خونی آهن‌فریبی: یکی از بهترین منابع گیاهی آهن برای جذب آسان و درمان آنمی.
- از بین بردن خستگی و ضعف: با تقویت سطح آهن، خستگی مزمن، بی‌حالی و بی‌حسی أطراف را درمان می‌کند.
- ملین طبیعی: برای نرم کردن سینه و رفع یبوست موثر است.
- تقویت قدرت جنسی: پیشنهادی برای درمان افت اسپرم در مردان (مصرف ۳ تا ۴ بار در هفته صبحانه).
- ترمیم زخم و دمل: منضج‌کننده دمل‌ها، تسکین‌دهنده زخم‌های چرکی و تسریع در بهبود بافت‌ها.
- پشتیبانی از کبد و کلیه: به درمان اختلالات کبد و کلیه کمک می‌کند و کارکرد این اعضا را بهبود می‌بخشد.
- تقویت حافظه و رشد کودکان: فعال‌کننده سلول‌های عصبی و تامین انرژی مورد نیاز کودکان.
- ضد نفخ و اصلاح گوارش: کارکرد معده و روده را بهینه می‌کند.
- قاعده‌آور: تنظیم‌کننده دوره‌های قاعدگی.
- پاکسازی بدن: دفع اوره، اسیدهای مضر و باقی‌مانده غذا از روده و معده.
- تسکین دردهای روماتیسمی و عروقی: کاهش التهاب و دردهای مفصل و وریدهای واریس.
- سلامت رحم: در درمان بیماری‌های رحم موثر است.
- ضد افسردگی: با ویتامین‌های گروه ب و منیزینگ، حالت روحی را بهبود می‌بخشد.
- جوان‌سازی پوست: تسهیل تشکیل کلاژن و افزایش انعطاف‌پذیری پوست.
- ضد پیری و محافظت از نور خورشید: کارایی مشابه ضدآفتاب طبیعی دارد.
- مناسب ورزشکاران: علاوه بر تقویت، باعث افزایش حجم عضله می‌شود.
- پیشگیری از سرطان و افزایش پلاکت: شیره انگور مانع رشد سلولی‌های سرطانی شده و پلاکت خون را بالا می‌برد (مناسب ترومبوسیتوپنی).
شرایط نگهداری و نکات مهم مصرف
به دلیل حاوی اسیدهای چرب اشباع‌نشده، ارده و شیره باید در محیطی خشک، خنک و دور از نور مستقیم خورشید نگهداری شود. تعرض به گرما و نور باعث اکسیداسیون چربی‌ها، زننده شدن روغن و از بین رفتن خواص درمانی می‌شود.
احتیاطات لازم
- افراد کم‌تحرک: به دلیل کالری بالا، مصرف زیاد باعث چاقی می‌شود؛ باید با احتساب و همراه فعالیت بدنی خورده شود.
- دیابتیها: شیره انگور قند خون را به سرعت بالا می‌برد؛ مصرف باید محدود و تحت نظر پزشک باشد.
منبع: ایسنا
