کشف نخستین مولکول قند در فضای بین‌ستاره‌ای: اریترولوز و راز منشأ حیات
اخترشناسان برای نخستین بار در تاریخ علم، توانسته‌اند یک مولکول قند ساده را در میان ابرهای گازی فضای بین‌ستاره‌ای ردیابی کنند. این ترکیب که با نام اریترولوز (Erythrulose) شناخته می‌شود، یک مونوساکارید چهارکربنه از زمره کتوزهاست که به صورت طبیعی در میوه‌هایی همچون تمشک و همچنین در لوشن‌های برنزکننده یافت می‌شود. حضور این ماده در فاصله ۲۶ هزار سال‌نوری از زمین می‌تواند کلید گشایی معماهای پیچیده ریشه حیات بر سیاره ما باشد.
قندها برای حیات ضروری‌اند، از آنجا که انرژی سلولی را تأمین کرده و بخش اصلی ساختار RNA و DNA را می‌سازند. با این حال، دانشگران تا پیش از این آگاه نبودند که این ترکیبات چگونه در زمین البدایی به‌اندازه کافی انباشته شده‌اند. إحدى فرضیات مطرح، ورود این مولکول‌ها از طریق شهاب‌سنگ‌ها به سیاره ماست.
🔗 بیشتر بخوانید: پیکاپ چری KP31 به بازار می‌آید؛ همان برانکویی که فورد هیچ زمان نساخت_دانستنی
این فرضیه که قندها می‌توانند از فضا به زمین رسیده باشند، در دسامبر ۲۰۲۵ میلادی تقویت یافت؛ وقتی محققان تایید کردند که سیارک بنو (Bennu) حاوی ریبوز (Ribose) و سایر مونوساکاریدها است. ریبوز قند بنیادین سازنده RNA محسوب می‌شود.
پیوستن به کارخانه شیمیایی کهکشان: ردیابی ترکیبات پیش‌زیستی در ابر G+0.693−0.027
در این پژوهش نو، تیم علمی تمرکز خود را بر ابر مولکولی G+0.693−0.027 متمرکز ساخت. این ابر غول‌پیکر از مولکول‌محورترین نواحی کهکشان راه شیری به‌شمار می‌رود و انتخاب آن تصادفی نبوده است. این ناحیه در مجاورت سیاه‌چاله فوق‌جرم مرکزی کهکشان قرار گرفته و تصادف با ابر دیگر، آن را به یک کارگاه شیمیایی واقعی در مقیاس کهکشان بدل کرده است.
🔗 بیشتر بخوانید: اطلاعات همه شهروندان برزیل به گمان زیادً در یک صدمه‌پذیری امنیتی لو رفته است
پیش از این نیز محققان ترکیباتی چون الکل‌ها، آلدهیدها، اوره، اتانول‌آمین، هیدروکسیل‌آمین و ده‌ها مولکول ارگانیک پیچیده را در این ابر شناسایی کرده بودند؛ و اکنون قند نیز به این انباشت اضافه گشته است.
«خسوس آر. فلورس»، استاد دانشگاه ویگو که در این تحقیق مشارکت نداشته، به مرکز رسانه علمی اسپانیا گفت که حضور مولکول‌های ارگانیک پیش‌زیستی همچون مونوساکاریدها در شهاب‌سنگ‌ها و سیارک‌ها قطعی است، ولی منشأ آن‌ها مبهم مانده بود. او به فرضیه شکل‌گیری اولیه این ترکیبات در میان ستاره‌ها اشاره کرد، با تأکید که تا پیش از این هیچ قند واقعی در فضای بین‌ستاره‌ای کشف نشده بود و اریترولوز به عنوان یک کتوز چهارکربنه، نخستین نمونه اثبات‌شده محسوب می‌شود.
این پژوهش که نتایج آن در مجله نِیچر آسترونومی (Nature Astronomy) منتشر شده، تحت رهبری «ایزاسکون خیمنز سرا» اجرا گردیده است. تیم پژوهشگر با پردازش داده‌های تلسکوپ‌های رادیویی اسپانیا، توانست امضای فرکانسی مولکول را در طیف ریزموج ناشی از چرخش آن شناسایی نماید. مشاهدات از دو تلسکوپ رادیویی در اسپانیا تأمین شده: یکی در رصدخانه یِبس (Yebes) در شمال‌شرق مادرید، و دیگری در مؤسسه اخترشناسی رادیویی محدوده میلی‌متری (IRAM) واقع در دامنه کوه‌های سیرا نوادا، در نزدیکی یک پیست اسکی.
