انرژی تاریک در حال کاهش است: شواهد جدید از ná و پیامدها برای سرنوشت کیهان
انرژی تاریک در حال کاهش است شواهد جدید از ná و پیامدها برای سرنوشت کیهان, انرژی تاریک، نیروی مرموز که موتور انبساط کیهان محسوب میشود، بر اساس یافتههای تازهای که ابزار DESI در رصدخانه ملی کیتپیک آریزونا گردآوری کرده، دچار تضعیف شده است. این کشف میتواند درکمان از تکامل و سرنوشت نهایی کیهان را دگرگون سازد. اگر نتایج این پژوهش تأیید گردند، مدلهای رایج کمالگذاری کیهانی نیاز به بازنگری بنیادین خواهند داشت.
ا پوشش میدهند، نشان میدهد انرژی تاریک در زمانی که کیهان حدود ۷۰ درصد از سن فعلیاش را پشت سر گذاشته، به اوج قدرت رسیده است.
از آن زمان تا به امروز، شدت این نیرو حدود ۱۰ درصد کاهش یافته است. نرخ انبساط همچنان در حال تسریع است، اما شتابدهندهی آن — یعنی خودِ انرژی تاریک — به آرامی ضعیفتر شده است. علت این کاهش همچنان ناشناخته است و محققان برای درک مکانیزم اصلی آن تلاش میکنند.
شناسان با رصد انفجارهای ابرنواختر در کهکشانهای دور فهمیدند انبساط کیهان نه تنها متوقف نشده، بلکه در حال تسریع است.
این مشاهدات برخلاف پیشبینیهای مدلهای گرانشی کلاسیک بود که انتظار میرفت گرانش مانع انبساط شود. ابزار DESI با بهرهگیری از ۵۰۰۰ فیبر نوری، دقیقترین نقشه سهبعدی کیهان تا به امروز را ترسیم کرده است. این نقشه به دانشمندان اجازه میدهد تا تغییرات انبساط کیهان را در مقیاسهای زمانی و مکانی گسترده بررسی کنند و رفتار انرژی تاریک را با دقت پیشیننیافته پایش نمایند. دیدگاه کارشناسان آغاز یک انقلاب در کیهانشناسی؟
پروفسور الکسی لوتاود-هارنت، یکی از سخنگویان تیم DESI و کیهانشناس دانشگاه کالیفرنیا، سانتا کروز، بیان کرده آنچه میبینیم بینظیر و دلنشین است. امکان اینکه در آستانه کشف بزرگی در خصوص ماهیت بنیادی انرژی تاریک و سرنوشت کیهان قرار داشته باشیم، بسیار شوقانگیز است. این át ểu تأکید میکند که جامعه علمی این یافته را بهعنوان بالقوه مهمترین پیشرفت کیهانشناسی در دهۀ اخیر میانگارند.
پیامدها برای مدلهای کمالگذاری و آینده کیهان اگر انرژی تاریک واقعاً در حال کاهش باشد، سناریوی انفجار بزرگ معکوس که در آن کیهان پس از انبساط به فاز انقباض باز میگردد، مجدداً در معرض توجه قرار میگیرد. این موضوع با مدل رایج که انرژی تاریک را بهعنوان ثابت کمالگذاری تلقی میکند، در تضاد است.
دادههای آتی DESI و رصدخانههای دیگر مانند روبرین و یو در سالهای آینده تعیینکننده خواهند بود که آیا این روند کاهش تداوم مییابد یا نوسان موقت است. تا آن زمان، کیهانشناسی وارد دورۀ جدیدی از پرسش و آزمون نظریههاست.
