علائم خطرناک کمبود ویتامین B۱۲ که نباید نادیده بگیرید؛ از سوزش کف پا تا آسیب عصبی

علائم خطرناک کمبود ویتامین B۱۲ که نباید نادیده بگیرید؛ از سوزش کف پا تا آسیب عصبی, ویتامین B۱۲ یکی از حیاتیترین میکروتریتها برای عملکرد سالم سیستم عصبی، تشکیل گلوبولهای قرمز و متابولیسم انرژی است. برخلاف بسیاری از ویتامینها، این ترکیب تقریباً تنها در منابع حیوانی یافت میشود؛ بنابراین افراد با رژیم غذایی گیاهی (وگان یا وژیتریان) در گروه ریسک بالایی برای ابتلا به کمبود قرار دارند.

چرا تشخیص کمبود ویتامین B۱۲ دشوار است؟ مشکل اصلی در اینجاست که کمبود ویتامین B۱۲ در مراحل اولیه اغلب بیعلائم است یا علائم آن بسیار مبهم و تدریجی ظاهر میشوند.

منحصربهفردترین نشانه هشداردهنده سوزش و بیحسی کف پا به گزارش منابع پزشکی معتبر، یکی از اولین و مشخصترین علائم عصبی ناشی از کمبود ویتامین B۱۲، حس سوزش، زنبودگی یا درد در کف پا و پاها است. این علائم ناشی از آسیب به میلین (لایه محافظ عصبی) ناشی از کمبود طولانیمدت این ویتامین است و در صورت درمان نشدن، میتواند به فلج یا ناتوانی دائمی منجر شود.

عوامل اصلی ایجاد کمبود ویتامین B۱۲ رژیم غذایی ناکافی عدم مصرف گوشت، مرغ، ماهی، تخممرغ و لبنیات. فقر خون پرنیشیوز یک بیماری خودایمنی که در آن معده فاکتور داخلی تولید نمیکند؛ این فاکتور برای جذب ویتامین B۱۲ در روده ضروری است.

مشکلات جذب رودهای جراحی معده، بیماری کرون، سیلیاک یا مصرف طولانیمدت داروهای ضداسید (مانند PPIها).

سایر علائم رایج کمبود ویتامین B۱۲ علاوه بر علائم عصبی، موارد زیر نیز میتوانند نشاندهنده سطح پایین این ویتامین باشند خستگی شدید و بیحسی مداوم کمبود انرژی و ضعف عضلانی تنگی نفس در فعالیتهای ساده سردرد مکرر پوست زرد یا رنگپریده طنین گوش (شنیدن زنگ یا وزوز در گوش) از دست دادن اشتها و کاهش وزن ناخواسته چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

در صورت مشاهده سوزش کف پا به همراه خستگی غیرمعلول یا پوست زرد، بدون تأخیر تست سطح ویتامین B۱۲ (سرم B۱۲) و هموسیستئین درخواست کنید. تشخیص زودهنگام و تجویز قرص، داروهای زیرزبانی یا تزریق ویتامین B۱۲ میتواند از پیشرفت آسیبهای عصبی جلوگیری کند. افراد با رژیم گیاهی باید به طور روتین (هر ۶ تا ۱۲ ماه) سطح این ویتامین را کنترل کنند و تحت نظر پزشک مکمل مصرف نمایند.