علت واقعی دیر بیدار شدن برخی افراد تنبلی است یا ژنتیک شان تقصیر کار است؟_دانستنی
[ad_1]
نوشته و ویرایش شده توسط مجله ی دانستنی
کد خبر: 295427
تاریخ انتشار کردن: پنجشنبه 28 خرداد 1405 – 23:55
به نقل از بهداشت نیوز، آیا صبحها بهمحض این که صدای زنگ هشدار ساعتتان بلند میبشود از رختخوابتان بلند میشوید یا صبر میکنید تا چند بار دیگر صدای آن را بشنوید و سپس بهزور از رختخوابتان جدا شوید؟ بدن همه ما با ساعت درونی بیولوژیکی تنظیم شده است که این ساعت تا حد بسیاری تحت تاثییر ژنهایمان قرار دارد. اگرچه میتوان با منفعت گیری از زنگ ساعت، زمان بیدار شدن را تنظیم کرد، افراد سحرخیز هیچ مشکلی با صبح سریع بیدار شدن ندارند و سرشار از انرژیاند.
بنابر مطالعات علمی، تلاش برای تحول ساعت بیولوژیکی بدن، به سلامت فرد صدمه میزند و یکی از این صدمهها، افزایش خطر بیماریهای قلبی است. محققان چند علت برای سحرخیزی و شبزندهداری آوردهاند:
نقش تکامل
زیاد تر افراد بهطور طبیعی بین ساعات ۱۱ شب و ۷ صبح خوابیده و بیدار خواهد شد. اما ۰،۲ درصد از مردم بیشتر از ۲ ساعت با تاخیر خوابیده و بیدار خواهد شد. این افراد شبها فعالترند و کارآیی بیشتری دارند.
محققان در بازدیدهای خود به این نتیجه رسیدهاند که سحرخیزی و شبزندهداری ناشی از تکامل است. برخی از اجداد اولیه ما انسانها برای هوشیاری و مقابله با خطرات بالقوه، صبحهای زیاد سریع بیدار میشدند، درحالیکه برخی دیگر، به همان علت، شبها تا دیروقت بیدار میماندند. درواقع آنها درست همانند کارمندان اداری، شیفتی از خود و اطرافیانشان مراقبت میکردند.
هورمونهای افراد سحرخیز
کورتیزول و ملاتونین هورمونهای مهم کنترل چرخه خواب-بیداری می باشند. کورتیزول، هورمون بیدارباش است و ترشح آن بین ساعتهای ۶ تا ۸ صبح اوج میگیرد و بدن را برای بیداری و فعالیتهای روزانه هوشیار میکند. کورتیزول طبق معمول سریعتر از ۶ صبح تشکیل میبشود اما اوج آن صبحزمان است. از طرفی ملاتونین، هورمون خواب است و عکس کورتیزول عمل میکند. این هورمون در افراد سحرخیز عصرها، یعنی سریعتر از این که شب بشود، در بدن آنها ترشح میبشود و علتمیبشود شبها زیاد سریع به خواب روال و در ساعات اولیه سپیدهدم هوشیارتر باشند.
کرونوتایپ
ترجیح طبیعی بدن برای دیر خوابیدن یا سحرخیز بودن را کرونوتایپ (ساعت زیستی) مینامند. این ویژگی بخشی از ریتم شبانهروزی بدن است. این چرخه زیستیِ ۲۴ ساعته، علاوهبر ساعت بدن، دما، هورمونها و سوختوساز بدن را کنترل میکند. بدن افرادی که سحرخیز می باشند، بهطوری تنظیم شده که صبحها ساعت ۷ یا سریعتر، از خواب بیدار شوند و در همان حال مغزشان کارآیی داشته باشد.
از طرفی کرونوتایپ افرادی که شبها تا دیروقت بیدارند و صبحهای سریع نمی توانند از خواب بلند شوند، تنظیمی کاملا خلاف افراد سحرخیز دارند و اگر با منفعت گیری از زنگ هشدار ساعت بخواهند خود را ناچار به سحرخیزی کنند، مغزشان کارآیی نخواهد داشت.
بهطور کلی کودکان کرونوتایپ صبحگاهی دارند و سریع میخوابند و بیدار خواهد شد. اما در مسیر رشد، ساعت بیولوژیکی بدنشان کمکم عقب میافتد و در نوجوانی و بزرگسالی به سمت دیرتر خوابیدن پیش میروال. به همین علت گمان دارد برخی نوجوانان صبحهای سریع در مدرسه آماده و سرحال نباشند و به آنها برچسب «تنبل» زده بشود.
بنابر بازدید محققان، میتوان کرونوتایپ افراد را با تحول زمان خواب/ بیداری با پشتیبانی نور، رژیم غذایی و برنامه منظم روزانه بهآرامی و بهمرور زمان جابهجا کرد. انجام این کار یکدفعه و ناگهانی قابل اجرا نیست و به بدن صدمه میزند.
منبع:
خبرآنلاین
How It Works
دسته بندی مطالب
[ad_2]
