واکسنهای کرونا: امید نوین در درمان سرطان
تحقیقات اخیر نشان میدهد که واکسنهای mRNA کووید-۱۹ (فایزر و مدرنا)، که در طول همهگیری جان بیش از ۲.۵ میلیون نفر را در جهان نجات دادند، میتوانند توانایی سیستم ایمنی در مبارزه با سرطان را نیز تقویت کنند.
تیم پژوهشی به رهبری دکتر «الیاس سیور»، متخصص سرطان کودکان، در سال ۲۰۱۶ هنگام توسعه واکسنهای mRNA برای بیماران مبتلا به تومور مغزی، دریافتند که مولکولهای mRNA میتوانند سیستم ایمنی را برای از بین بردن تومورها آموزش دهند، حتی اگر محتوای mRNA مستقیماً با سرطان مرتبط نباشد.
🔗 بیشتر بخوانید: رونمایی از شاهین آپشنال در مشهد، آیا این ماشین جانشین شاهین معمولی میبشود؟_دانستنی
بر پایه این مشاهده، محققان فرضیه بر این گذاشتند که واکسنهای mRNA طراحیشده علیه ویروس SARS-CoV-2 نیز اثرات ضدسرطانی بالقوه داشته باشند. برای بررسی این فرضیه، آنها دادههای بیش از ۱۰۰۰ بیمار مبتلا به ملانوم و سرطان ریه در مراحل پیشرفته را که در حال درمان بودند، تحلیل کردند.
نحوه تأثیر واکسن mRNA بر پیشرفت سرطان
بر اساس نتایج حاصل، بیماران که در فاصله ۱۰۰ روز از آغاز درمان، واکسنهای mRNA فایزر یا مدرنا دریافت کرده بودند، نسبت به بیماران غیرواکسینشده، بیش از دو برابر شانس زندهماندن در بازه سهساله داشتند.
🔗 بیشتر بخوانید: همکاری دولت بایدن با مایکروسافت و انویدیا برای راهاندازی پروژه هوش مصنوعی
حتی در بیمارانِ تومورهای آنها معمولاً به ایمنیدرمانی پاسخ ضعیفی میدهد، بهبود پنجبرابری در نرخ بقا مشاهده شد. این ارتباط معنادار بین واکسیناسیون و بقای بالاتر، حتی پس از کنترل شدت بیماری و متغیرهای بالینی، پابرجا باقی ماند.
راهحلهای ایمنیدرمانی در دهه گذشته برای تعداد قابلتوجهی از بیماران غیرقابلدرمان، نتایج شگرفی به همراه داشته است. با این حال، این روش در برابر تومورهایی که از دید سیستم ایمنی پنهان میمانند، اثربخشی محدود دارد.
یافتههای این پژوهش نوین نشان میدهد واکسنهای mRNA میتوانند این تومورهای «پنهان» را به تومورهای قابلتشخیص برای سیستم ایمنی تبدیل کنند. در صورت تأیید در کارآزماییهای بالینی آتی، واکسنهای mRNA حاضر میتوانند بهعنوان ابزاری کمهزینه و در دسترس جهانی، مزایای ایمنیدرمانی را برای میلیونها بیمار سرطانی گسترش دهند.
در حال حاضر محققان روی واکسنهای شخصیسازیشده mRNA کار میکنند که با بهرهگیری از نمونه کوچکی از تومور بیمار و الگوریتمهای یادگیری ماشین، بهترین پروتئینهای مقصد را برای تحریک سیستم ایمنی انتخاب میکنند.
برای آینده، این تیم پژوهشی قصد دارد در قالب یک کارآزمایی بالینی سراسری بر روی بیماران مبتلا به سرطان ریه، فرضیه خود را به چالش بکشد. نتایج کامل این تحقیق در مجله Nature منتشر شده است.
