کشورهای پیشرو در پرتاب فضایی در دهۀ اخیر
در دهۀ گذشته فعالیتهای پرتاب به فضا به شدت در دو قطب جغرافیایی متمرکز شده است. از سال ۲۰۱۶ تا اوایل ژوئن ۲۰۲۶، ایالات متحده ۷۵۴ پرتاب مداری را به ثبت رسانده، در حالی که چین ۵۱۳ پرتاب انجام داده است.
نمودار زیر که با همکاری بنیاد هینریش (Hinrich Foundation) تدوین شده، پایگاههای کلیدی پرتاب فضایی در سراسر جهان و میزان فعالیت آنها در طول ده سال اخیر را نشان میدهد.
🔗 بیشتر بخوانید: بازدید گوشی Xiaomi 14T پرو: قهرمان تازه شیائومی_دانستنی
آمریکا رهبر پرتابهای فضایی
ایالات متحده همچنان در صدر جدول جهانی پرتابها قرار دارد. پایگاههای فضایی کندی و کیپ کناورال به ترتیب ۴۹۹ پرتاب را در بازه ۲۰۱۶ تا ۲۰۲۶ میزبانی کردهاند. همچنین پایگاه نیروی فضایی وندنبرگ ۲۲۲ پرتاب دیگر را بر عهده داشته است.
| پایگاه پرتاب | سرزمین | تعداد پرتاب |
|---|---|---|
| مرکز پرتاب تجاری هاینان | چین | ۱۶ |
| هوانگ های CZ-11 | چین | ۱۹ |
| مرکز فضایی جیوچوان | چین | ۱۸۸ |
| مرکز فضایی تاییوان | چین | ۹۵ |
| مرکز فضایی ونچانگ | چین | ۴۵ |
| مرکز فضایی شیچانگ | چین | ۱۴۴ |
| یانگجیانگ | چین | ۶ |
| مرکز فضایی گویان (گینه فرانسه) | فرانسه | ۷۵ |
| میدان آزمایش نیروی هوایی اسرائیل | اسرائیل | ۴ |
| مرکز فضایی تانگاشیما | ژاپن | ۳۰ |
| مرکز فضایی اوچینورا | ژاپن | ۵ |
| پایگاه پرتاب Rocket Lab شماره ۱ | نیوزیلند | ۷۲ |
| پایگاه بایکونور | روسیه/شوروی اسبق | ۹۸ |
| پایگاه پلستسک | روسیه/شوروی اسبق | ۷۴ |
| وستوچنی، سووبودنی، استان آمور | روسیه/شوروی اسبق | ۲۰ |
| سکوی پرتاب شناور | کره جنوبی | ۱ |
| مرکز فضایی نارو | کره جنوبی | ۳ |
| کندی / کیپ کاناورال | ایالات متحده | ۴۹۹ |
| پایگاه Mojave Spaceport | ایالات متحده | ۴ |
| مرکز فضایی اقیانوس آرام آلاسکا | ایالات متحده | ۲ |
| Starbase | ایالات متحده | ۸ |
| پایگاه نیروی فضایی وندنبرگ | ایالات متحده | ۲۲۲ |
| والپس آیلند | ایالات متحده | ۱۹ |
شرکتهای بخش خصوصی نقش مهمی در تسریع این روند داشتهاند. برای مثال، اسپیسایکس با افزایش چشمگیر تعداد پرتابها، دسترسی آمریکا به مدار زمین را بهصورت قابلتوجهی گسترش داده است.
🔗 بیشتر بخوانید: امروز در فضا: نزدیکی هالی به زمین_دانستنی
چین گسترش شبکه پرتاب خود را تداوم میبخشد
چین به عنوان دومین قدرت پرتاب در این دوره ظاهر شده است. مرکز فضایی جیوچوان با ۱۸۸ پرتاب در رأس قرار دارد، سپس شیچانگ با ۱۴۴ و تاییوان با ۹۵ پرتاب در ردههای بعدی قرار گرفتهاند.
پیچیدگی زیرساختهای فضایی چین روزافزون است. مرکز ونچانگ ۴۵ پرتاب و پایگاه تجاری هاینان ۱۶ پرتاب را ثبت کردهاند. این تاسیسات نوظهور برای استقرار ماهوارهها، مأموریتهای تجاری و برنامههای آیندهای نظیر کاوش ماه طراحی شدهاند.
پایگاههای پرتاب، داراییهای استراتژیک محسوب میشوند
این پایگاهها ستون فقرات زیرساخت فضایی جهان را شکل میدهند و امکان دسترسی به ماهوارههایی را فراهم میآورند که برای ارتباطات، ناوبری، دفاع و رصد زمین حیاتی هستند.
روسیه در این بازه ۱۹۲ پرتاب داشته است: ۹۸ مورد از بایکونور، ۷۴ مورد از پلستسک و ۲۰ مورد از وستوچنی. سایر مراکز مهم شامل مرکز فضایی گویان فرانسه با ۷۵ پرتاب، پایگاه راکت لب در نیوزیلند با ۷۲ پرتاب و مرکز تانگاشیما ژاپن با ۳۰ پرتاب میباشند.
کشورهای بزرگ معمولاً از مزیت جغرافیایی برخوردارند، زیرا میتوانند پایگاههای بیشتری احداث کرده و ظرفیت پرتاب خود را افزایش دهند.
فعالیتهای دفاعی در حال ورود به فضای بیرونی
پرتابهای مرتبط با منظومه دفاعی نیز در حال افزایش است. ایالات متحده بین سالهای ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۴ نزدیک به ۲۵۰ تن محموله دفاعی به فضا فرستاده است، در حالی که این رقم در دوره ۲۰۰۵ تا ۲۰۰۹ تنها ۱۲۰ تن بوده است.

چین نیز در همین بازه زمانی از ۴۰ تن به ۲۳۰ تن رسیده است. در مقابل، سایر کشورهای جهان از ۱۶۰ تن به حدود ۱۲۰ تن کاهش یافتهاند.
رقابت نوین در فضای بیرونی
آمریکا و چین به طور گسترده در سرمایهگذاری بر روی زیرساختهای فضایی مشغولاند. هر دو کشور در حال گسترش ظرفیتهایی هستند که برای شبکههای ماهوارهای آینده، سیستمهای نظامی و خدمات تجاری ضروری خواهند بود.
